01 mei 2006

DE DAG VAN DE ARBEID

Wouter Bos arriveerde vlak voor de plaspauze van de 1-mei-viering in woonzorgcentrum 't Huis aan de Vecht in Utrecht. In de jaren zeventig werd dit complex, een hoge torenflat, speciaal voor oude NVV-leden gebouwd. Toen die vakbond samen met het NKV opging in het FNV werd het centrum opengesteld voor iedereen met de juiste indicatie. Maar nog steeds heeft het een rode uitstraling, en dus had de PvdA er een feestelijke bijeenkomst belegd: met het zangkoor De Stem des Volks, toespraken, rode tulpen en koffie met cake.

Als gezegd: de partijleider kwam toen de bijeenkomst in de recreactiezaal (bruine vloerbedekking, wit geschilderd schrootjeswerk) al in volle vlucht was. Morgenrood ("in worst'lend zwoegen hebben zij naar u gesmacht"), Op naar het Licht ("sluit u tezamen tot een teken van eenheid en verbroedering"), Broeders, Verheft u ter Vrijheid ("zie hoe een vloed van miljoenen eindloos uit nachtdonker dromt") waren al gezongen, diverse sprekers hadden hun zegje gedaan, ja, de stemming zat er goed in onder de ongeveer tweehonderd aanwezige bejaarden.

Daar was Wouter.

Het koor zong De Socialistenmars: "op socialisten sluit de rijen, het rode vaandel volgen wij." Zo strijdbaar als de woorden zijn, zo gewijd klonken ze, alsof het kerkzang was. De aanwezigen zongen mee van papier, sommigen ook uit het hoofd. "Aan U, o Volk, de Zegepraal." Bos ging aan een tafel zitten, en keek verlegend glimlachend om zich heen. Hij droeg een grijsbruin pak, een roze overhemd dat fier openstond. Het lied was afgelopen - was het nu plaspauze, of ging Wouter spreken?

Hilariteit.

En Bos won.

Wouter Bos, het is al vaker gezegd, is een goeie spreker. Hij kan iedere zaal aan. Ook hier verliep het soepel. Hij maakte een grap over de plaspauze, zijn telefoon ging, en hij maakte een grap over Balkenende die hem waarschijnlijk probeerde te bereiken ("die kan wel even wachten") en hij memoreerde even kort waar de eerste mei ook alweer voor staat: 1 mei 1866, Chicago; arbeiders staken voor een acht-urige werkdag. Bij de demonstraties schiet de politie met scherp, zes doden. Later worden er nog vier demonstranten gearresteerd, en opgehangen. "Alles wat ons dierbaar is," met andere woorden, " daar zijn offers voor gebracht."

Over naar de vergrijzing.

"Dat kun je ook verzilvering noemen, inderdaad. En het is ook mooi dat we met z'n allen steeds gezonder, en steeds ouder worden. Daar hebben we hard voor geknokt. Maar de andere kant van de medaille is: wie gaat het allemaal betalen?"

Bos keek de zaal rond. Hij krijgt op zulke momenten altijd iets uitdagends, op het randje van pedant, "cocksure" zouden Engelsen zeggen. "Wij hebben de afgelopen dagen de stoute schoenen aangetrokken," gaf hij toen antwoord op zijn eigen vraag, "wij hebben maatregelen bedacht, sterke maatregelen, moeilijke maatregelen. Wij zijn eerlijk. Iedereen moet bijdragen aan het behoud van de solidariteit, maar de rijken meer dan tot nu toe het geval was."

Waar hoor je dat nog - "de rijken?"

Bos ging, routineus, nog wat verder in op zijn plannen, de afschaffing van het prepensioen, langer doorwerken, kinderopvang, zodat ook vrouwen massaal kunnen werken, en toen was het alweer tijd voor applaus en de Internationale die hij, toch wat besmuikt, uit het hoofd meezong: "Sterft gij oude vormen en gedachten, slaaf geboor'nen, ontwaakt, ontwaakt, de wereld steunt op nieuwe krachten, begeerte heeft ons aangeraakt." Daarna was het eindelijk plaspauze. Buiten regende het intussen gestaag verder en in de eetzaal stonden de tafeltjes gedekt klaar voor de oude socialisten.

Geschreven op 01 mei 2006